Herziene HLS moet managementnormen nog toegankelijker maken

dit is de taalnl

Herziene HLS moet managementnormen nog toegankelijker maken

De International Organization for Standardization (ISO) werkt aan een verbeterde versie van de High Level Structure (HLS) voor managementnormen. “Dat is ook logisch”, zegt Hendrik Decroos, vertegenwoordiger voor België en het NBN in de internationale werkgroep die de HLS herziet. “Net zoals alle ISO-managementnormen periodiek een herziening ondergaan, moeten we ook de kern van die normen aanpassen aan nieuwe inzichten en ervaringen.” Dat is goed nieuws voor zowel grote als kleine organisaties. Zij zullen de verschillende managementnormen nog beter kunnen integreren.

Voor de lancering van ISO-normen voor managementsystemen moeten we terug naar het jaar 1994. Toen zag de intussen immens populaire norm voor kwaliteitsmanagement – met wereldwijd meer dan 1 miljoen certificaten – het licht: ISO 9001. Al snel ontwikkelden experten uit de meest uiteenlopende domeinen andere ISO-managementnormen, maar aan het begin van de 21e eeuw trokken de gebruikers van deze normen aan de alarmbel.

 

Het bos en de bomen

Wat was de kritiek van die organisaties en hoe leidde dat tot de invoering van de HLS?

Hendrik Decroos: “Het grootste probleem was dat elke managementnorm tot op zekere hoogte een eigen werkwijze volgde om de vereisten voor een managementsysteem te formuleren. Er was een gebrek aan eenduidigheid. 

Een voorbeeld: vaak beginnen organisaties met ISO 9001. Wanneer vervolgens de meerwaarde van een kwaliteitsmanagementsysteem duidelijk wordt, schakelen ze een versnelling hoger. Je kan dan bijvoorbeeld kiezen om je te laten certificeren voor ISO 9001 of een bijkomende managementnorm introduceren. Maar wat als die andere norm een volledig nieuwe structuur heeft en andere vereisten stelt? Dan moet je weer van nul beginnen. ‘Dat kan beter’, dachten ze bij ISO. En zo kreeg de HLS vorm.”

De HLS is een objectief antwoord op de vraag: wat is de essentie van een managementsysteem?

Hendrik Decroos

Plug-inmodel voor managementnormen

Hoe zorgt de HLS ervoor dat managementnormen beter op elkaar aansluiten?

Hendrik Decroos: “De HLS vormt sinds 2012 de basis voor alle managementnormen van ISO. Elke managementnorm die daarna werd ontwikkeld of herzien, onderging dezelfde metamorfose. Samengevat betekent dit dat ze allemaal een uniforme basisstructuur kregen en dito vereisten. Thema’s zoals het belang van de context, de actieve betrokkenheid van het topmanagement en risicobeheer zijn bijvoorbeeld vaste onderdelen geworden. Je vindt ze ook altijd op dezelfde plaats terug in elke managementnorm. Zelfs ISO 9001, die zich vooral op klanteneisen richt, houdt daardoor rekening met alle stakeholders en een bredere context. 

Dat is niet alleen een voordeel voor de normcommissies die nieuwe managementnormen ontwikkelen en voor auditoren, maar ook – en misschien vooral – voor de gebruikers ervan.”

De meer dan 40 managementnormen hebben vandaag dezelfde kapstok.

 

Focus op geïntegreerde managementsystemen

Wat zijn de grootste voordelen van de HLS voor de gebruikers van managementnormen?

Hendrik Decroos: “Elke managementnorm vult de HLS aan met specifieke vereisten van de (sub)sector en/of het onderwerp, maar de kerngedachte ligt vast. De normen zijn beter dan ooit op elkaar afgestemd en maken het eenvoudiger om een geïntegreerd bedrijfsvoeringsysteem modulair op te bouwen en uit te breiden. Dat biedt organisaties meer overzicht en een gedeelde visie over alle afdelingen heen. Het resultaat: pas je meerdere managementnormen toe, dan zullen je medewerkers beter samenwerken.

Je hebt ook minder tijd en middelen nodig om met een nieuwe managementnorm van start te gaan. Zo is de Plan-Do-Check-Act-cyclus een herkenbaar systeem. Eens je die onder de knie hebt, kan je het ook voor andere domeinen toepassen: van milieumanagement (ISO 14001) over energiebeheer (ISO 50001) tot gezondheid en veiligheid op het werk (ISO 45001). Dat maakt het dan weer eenvoudiger om voor meerdere certificaten te gaan.

Voor het opzetten van een geïntegreerd managementsysteem (IMS) betekent de kapstok die de HLS aanreikt immers ook een stevige houvast door de eenheid van structuur, begrippenkader en ‘taal’ die wordt gehanteerd. Een pluspunt dat ook door auditoren wordt gewaardeerd.”

Sinds 2019 neemt ook de International Electrotechnical Commission (IEC) de HLS over voor normontwikkeling.

Verder op hetzelfde elan

Waarom is de HLS aan herziening toe en wat mogen we verwachten?

Hendrik Decroos: “Als je de sectorgerelateerde inhoud van managementnormen periodiek aanpast, moet de basis mee evolueren. Maar geen paniek: de HLS blijft voor 90 tot 95% zoals ze nu is. De hoofdstukopbouw blijft bijvoorbeeld onveranderd. Wel gaan we het modulaire systeem verfijnen en bepaalde begrippen in vraag stellen of op een andere manier formuleren en/of duiden. Zo draait een van de huidige discussiepunten rond risico’s en kansen. Moeten we de definities uit ISO 31000, de norm rond risicomanagement, overnemen of niet? En hoe ga je het best om met die risico’s op strategisch, tactisch en operationeel niveau? Dit zijn enkele van de vragen waarop we tegen 2021 een antwoord willen vinden. Dan moet de vernieuwde HLS klaar zijn voor gebruik.”

Hendrik Decroos is senior consultant bij Infosentry, een Antwerpse dienstverlener gespecialiseerd in informatiebeveiliging en privacy. Hij volgt er de domeinen Security, Governance-Risk-Compliance en Privacy op. Daarnaast is hij ook verbonden aan het NBN als expert. Zo is hij actief in deze normcommissies: NBN/I262 (Risk Management), NBN/I283 (OH&S Management), NBN/I292 (Security & Resilience Management). Voor de herziening van de HLS voor ISO-managementnormen is hij dan weer de vertegenwoordiger voor België en het NBN. Daarvoor zetelt hij in TF 14 van de Joint Technical Coordination Group (JTCG) van ISO.

Wil je zelf aan de slag met managementnormen volgens de HLS?

Je vindt ze allemaal in onze e-shop of via de gepersonaliseerde catalogus in myNBN.

Gebruik je al een managementnorm en ben je op zoek naar een opleiding?

De NBN Academy biedt je een uitgebreide keuze: van basisopleidingen tot master classes. Surf naar onze opleidingskalender en zoek de opleiding die het beste aansluit bij jouw noden.

Actief meewerken aan de ontwikkeling van een managementnorm?

Ook dat kan. Schrijf je in als expert en neem deel aan onze normcommissies. Zo buigt normcommissie NBN/I176 zich over ‘Quality Management & Quality Assurance’, terwijl de experten van NBN/I283 focussen op ‘Occupational Health & Safety Management System Requirements’.