Overslaan en naar de inhoud gaan

Slim energiebeheer volgens ISO 50001 bij Het Facilitair Bedrijf

zoekt op de website naar webpagina’s, nieuwsberichten, opleidingen en events

Slim energiebeheer volgens ISO 50001 bij Het Facilitair Bedrijf

Het Facilitair Bedrijf ondersteunt de Vlaamse overheid met gebouwenbeheer, facilitaire diensten, ICT, aankoop en bouwprojecten. Taken die de organisatie met veel ambitie uitvoert. Zo wil Het Facilitair Bedrijf in Vlaanderen een voorbeeldrol vervullen op het vlak van duurzaamheid, energie en milieu. Het ISO 50001-certificaat voor energiebeheer dat ze in 2017 behaalden, onderstreept die vastberadenheid.

De uitdaging: efficiënt energiebeheer in Vlaamse overheidsgebouwen

Het Facilitair Bedrijf beheert rechtstreeks 173 gebouwen van de Vlaamse overheid en betaalt de energiefactuur van 57 van deze gebouwen. Daarnaast verleent het agentschap ook ondersteuning aan Vlaamse entiteiten met een eigen patrimonium. “Sinds 2015 zijn we heel intensief bezig met energie- en milieubeheer in 12 grote administratieve gebouwen”, aldus Stefaan De Taeye, ingenieur energiebeheer. “In de jaren daarvoor hadden we al losse initiatieven genomen om energie te besparen, met best mooie resultaten. Maar je kan energiebesparing niet afzonderlijk zien van je hele strategie. De nieuwe verantwoordelijkheid die de Vlaamse overheid ons in 2015 oplegde, was het opstapje naar een volwaardig energiemanagementsysteem.”

De oplossing: energiemanagement volgens de ISO 50001-norm

Omdat Het Facilitair Bedrijf veel contracten uitschrijft voor overheidsopdrachten waren ze behoorlijk vertrouwd met normen. Ze beslisten om een energiemanagementsysteem uit te bouwen volgens de ISO 50001-norm. Een gemotiveerd energieteam onder leiding van Stefaan stak de koppen bij elkaar. Zo beslisten ze in 2015 om de ISO 50001-scope te beperken tot de toenmalige 10 hoofdgebouwen. Door het grote aantal door het aantal ambtenaren die daar werken, zijn die gebouwen immers verantwoordelijk voor 80% van het energieverbruik. Zodra de scope was bepaald, werd de energieaanpak in elk gebouw doorgelicht. De resultaten werden vervolgens geanalyseerd, knelpunten blootgelegd en actiepunten gedefinieerd. Per domein kwam er een werkgroep.

De voordelen: uitstekende leidraad

De ISO 50001-norm begeleidde het energieteam in elke stap van hun traject. Stefaan: “De norm legt de lat hoog maar het was een uitstekende leidraad om processen, rollen en verantwoordelijkheden vast te leggen, tools te ontwikkelen, concrete doelstellingen uit te werken en onze documentatie op orde te krijgen: van rapporten en inventarissen tot auditverslagen, wettelijke documenten enzovoort. Stap voor stap konden we zo ons energiebeleid omzetten in een energieplanning, die we daarna implementeerden en nu uitvoeren.”

De inspanningen loonden de moeite: in februari 2017 behaalde Het Facilitair Bedrijf met glans het ISO 50001-certificaat. En wat het allerbelangrijkste is: het team slaagt voorlopig met glans in de doelstelling om het primaire energieverbruik tussen 2015 en 2030 jaarlijks met gemiddeld 3% te verminderen. Sinds 2015 is de CO2-uitstoot met 17% gedaald en werd 22% bespaard op primaire energie.

Op de foto: Stefaan De Taeye en Tine Moens van Het Facilitair Bedrijf.

 

Tip: zorg voor permanente evaluatie

“Ik was onder de indruk van de resultaten toen ik aan boord kwam”, vertelt Tine Moens, Coördinator milieu- en energiebeheer binnen het Team Technieken van de afdeling Technisch Beheer. Ze onderlijnt dat een ISO-certificaat een middel is, maar geen doel: “De norm legt enkel vereisten op voor het energiemanagementsysteem zelf. Het ultieme doel is uiteraard de klimaatverandering tegengaan door minder broeikasgassen uit te stoten en de energiefactuur terug te dringen.”

“En dat is een constante oefening”, vult Stefaan aan. “We hebben het altijd over de drie B’s: beloven, behalen en behouden. Dat laatste is het moeilijkste. In het begin is er heel wat laaghangend fruit. Maar eens je de meest evidente zaken hebt aangepast, moet je almaar inventiever worden. ISO 50001 helpt ons om scherp te blijven en die constante vooruitgang te bewaken.”

 

Tip: het belang van open communicatie

“ISO legt trouwens ook het belang van communicatie vast”, aldus Tine. “Dat is echt een belangrijke sleutel in het succes van dit traject. We communiceren open over elke evolutie en bieden ook opleidingen aan. In het begin waren dat algemene opleidingen rond ISO-normen, nu gaan we wat dieper. Het belerende vingertje vermijden we wel ten allen prijze. We praten met de mensen die in de gebouwen werken en houden rekening met hun noden. Zo boek je echt resultaten.”

De toekomst: ISO 14001 en SDG’s

Het Facilitair Bedrijf is vandaag nog steeds de enige centrale overheid met een ISO 50001-certificaat in de Benelux. Wereldwijd hebben maar 34 overheden een certificaat. En Het Facilitair Bedrijf wil nog een stap verder gaan: Tine werkt aan de uitrol van een ISO 14001-milieumanagementsysteem tegen 2020. Op die manier zal de organisatie ook de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) van de Verenigde Naties rond energie en milieu bereiken. “Een logische volgende stap in ons streven om een voorbeeld te stellen op het vlak van duurzaamheid”, besluiten Tine en Stefaan.

Het Facilitair Bedrijf werkt nauw samen met het NBN om aan te tonen hoe de ISO 50001-energiemanagementnorm een leidraad maar ook een motivator was in hun streven naar een geavanceerd energiebeleid. Ze waren in 2018 gastspreker op een NBN-event rond deze norm.

Lees meer over Het Facilitair Bedrijf

 

Nu starten met energiemanagement?